Serijal RTV “Prisajedinjenje 1918. godine – Svedoci istorije”: Vrščani na Velikoj skupštini

Jesen 1918. godine u Vojvodini bila je u znaku borbe za oslobođenje južnih Slovena od Ugarske. Sredinom novembra upućen je proglas za učešće u radu Velike narodne skupštine, koja je 25. novembra izglasala prisajedinjenje Banata, Bačke i Baranje matici Kraljevini Srbiji.

Jaša Tomić, jedan od najznačajnijih inicijatora prisajedinjenja, predstavljao je i Novi Sad i Vršac.

Desetog novembra 1918. godine, srpska vojska predvođena majorom Dodićem oslobodila je u Vršac, a 15 dana kasnije, na Veliku narodnu skupštinu sa ove teritorije otišlo je 34 delegata.

zeleznicka, stanica,, gradski, muzej, vrsac

Železnička stanica, Gradski muzej Vršac

Devet delegiranih iz samog grada, krenulo je sa vršačke železničke stanice.

“To su bili dr Svetislav Mihajlović, Milan Zlatanić, Vojin Brkić, Mita Klicin, Đorđe Mojsin, dr Slavko Miletić, Mata Matejić, Aleksandar Gergeč i Božidar Popović”, navodi istoričarka Gradskog muzeja u Vršcu Ivana Ranimirov.

dr Slavko Miletić, Muzej Prisajedinjenja

dr Slavko Miletić, Muzej Prisajedinjenja

“Možemo da kažemo da je i sama inicijativa za prisajedinjenje Vojvodine Srbiji, kao viševekovna želja naših naroda, potekla iz Vršca, na čelu sa Jašom Tomićem”, dodaje Nikola Spremo, predsednik vršačke podružnice Saveza potomaka ratnika Srbije 1912-1920.

Vrščanin Jaša Tomić u radu Velike narodne skupštine učestvovao je kao delegat iz Novog Sada. Upravo je njegova bila ideja da se Bačka, Baranja i Banat prisajedine prvenstveno sa Kraljevinom Srbijom, i da onda tako ujedinjeni uđu u sastav jugoslovenske zajednice.

vrsac, trg,, gradski, muzej, vrsac

Vršac, Gradski Muzej Vršac

“Nije donesena samo jedna od najznačajniih odluka u novijoj srpskoj istoriji u vezi sa prisajedinjenjem, već i odluka o formiranju neke vrste Vlade i velikog narodnog saveta koji je imao ulogu skupštine, na čijem je čelu bio upravo dr Slavko Miletić, delegat iz Vršca”, ističe istoričarka Ranimirov.

mihajlo, pupin,, muzej, prisajedinjenja

Mihajlo Pupin, Muzej Prisajedinjenja

Velike zasluge za iscrtavanje granica novostvorene Kraljevine, pripadaju Mihajlu Pupinu, bez čijeg bi autoriteta i diplomatske veštine Vršac danas verovatno bio deo Rumunije. Banat su na Mirovnoj konferenciji u Parizu 1919. godine tražili Rumuni, ali je, zahvaljujući ugledu koji je veliki naučnik imao u SAD, kraljevina dobila podršku ove zemlje i ostvarila veliku diplomatsku pobedu.

pariska, mirovna, konferencija,, , muzej, prisajedinjenja

Pariska mirovna konferencija, Muzej Prisajedinjenja

Nije dobro da ovakve događaje i činjenice ne znamo i ne pamtimo, poručuju oni koji se istorijom bave, ali dodaju da ohrabruje to što stasavaju nove generacije koje se zanimaju za slavnu prošlost našeg naroda.

“Interesantna je stvar da meni kao predsedniku Udruženja potomaka prilaze mladi ljudi koji imaju dosta saznanja i dosta interesovanja, a pritom, ta neka srednja generacija, ili starija generacija – ne zna gotovo ništa, što je meni poprilično dalo podstrek za sve ovo što radim”, ističe Nikola Spremo.

Program koji je u čast stogodišnjice od prisajedinjenja organizovala Banatska Eparhija, ili obeležavanje Dana oslobođenja Vršca u Velikom ratu, potvrdili su da interesovanje mladih za naše slavne pretke raste, jer sve veći broj njih posećuje, i vrlo često i direktno učestvuje u ovakvim događajima.

Izvor RTV
x

Takođe pogledajte

Vršac: Preventivni zdravstveni pregledi u nedelju

Akcija besplatnih preventivnih pregleda, koju u cilju rane dijagnostike i promocije prevencije kao najefikasnijeg načina ...

Facebook